ژئوپارک(geopark)، مخفف پارک زمین‌شناسی(Geology Park) می‌باشد وبه سرزمین‌هایی که پدیده‌های زمین‌شناسی بی‌همتا و تاریخچه تکامل زمین‌شناسی مشخص دارند گفته می‌شود. در واقع «ژئوپارک» منطقه‌ای است که در آن میراث زمین‌شناسی به خوبی و بصورت پایدار حفظ ومدیریت می‌شود. به عبارت دیگر ژئوپارک سرزمینی است که یک یا چندجایگاه مهم از نظر علمی(نه تنها زمین شناختی، بلکه باستان‌شناسی، اکولوژیکی یافرهنگی) را در خود جای داده است.

معرفی یک ژئوپارک بر اساس مواردی همچون تکامل کره زمین، شکل زمین،چشم‌انداز زمین(Natural landscape)، تشکیلات زمین‌شناسی، خاک‌شناسی، کانی‌شناسی،سنگ‌شناسی، فسیل‌شناسی، باستان‌شناسی، میراث فرهنگی، زیست محیطی و مناطق با ارزش ازنظر گونه‌های جانوری و گیاهی می‌باشد.این مناطق جزئی از یک شبکه جهانی است که بهترین تجارب را بااحترام به حفظ میراث زمین به اشتراک گذاشته و معیار اصلی آن‌ها، استراتژی توسعه پایدار است.

ژئوپارک میراث بجای مانده ازفعالیت‌های طبیعی و بشری در کره زمین است. در این میان هر کشوری که از تاریخ کهن وپیچیدگی‌های زمین شناختی بیشتری برخوردار باشد، پتانسیل مناسبی را در توسعه ی این صنعت به همراه خواهد داشت. هدف اصلی از ایجاد ژئوپارک‌ها، حراست وحفاظت از میراث زمین است که در معرض صدمات ناشی از فعالیت‌های انسانی قرار دارد.

 

از زمانی که یونسکو طرح شبکه بین المللی ژئوپارک را به اجرا درآورد، شاهد آن هستیم که تعداد زیادی از مکان ها در سراسر دنیاشناسایی گردیده و به عنوان ژئوپارک معرفی شده اند تا مورد حمایت و حفاظت قرارگیرند. ایران از جمله سرزمین‌هایی است که بدلیل تاریخ کهن وتنوع محیط زمین‌شناسی پتانسیل‌های فراوانی برای معرفی ژئوپارک دارا می باشدکه باید مورد توجه قرار گیرد.

 

از جمله این چشم‌اندازها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- دریاچه ها وچشم‌اندازهای سواحل

- بیابانها

- قلل و ارتفاعات

- کوه زایی درالبرز و زاگرس منجر به ایجاد چشم اندازهای شاخصی چون قلل مرتفع، فعالیت‌های آتشفشانی و تمرکز بیشترین رویدادهای حوادث طبیعی و مخاطرات زمین شده است.

- قله دماوند، بلندترین نقطه میانی قوس بزرگ شمالی موسوم به البرز، عظیم ترین مظهرآتشفشانی قدیم.

- سرزمین رستم و سیمرغ و ضحاک است که دارای چشمه های آبگرم لاریجان، اسک و وانه می باشد.

- سهند، سبلان و بزمان که از کوه‌هایآتشفشانی با دریاچه های بسیار زیبا و چشمه‌های متعدد آبگرم هستند.

- آب‌های گرم معدنی

- پدیده‌های زمین‌شناسی مانند: فرسایش پوست پیازی در بازالت‌های دماوند.

- غارها

- الف) غارهای حاصل از زلزله یا چین‌خوردگی

- ب) غارهای بادی و یخی

- ج) غارهای دست کن

- د) غارهای معروف مانند غار علی صدرهمدان

 منبع:http://tochal.blogfa.com/